Derk Loorbach: “We moeten vooruitstruikelen”

“Transitieonderzoek laat keer op keer zien dat het met alle kennis en geld niet lukt om hardnekkige problemen op sociaal-economische of ecologisch gebied op te lossen. Transitiedenken stelt de vraag hoe dit toch mogelijk is,” meent Derk Loorbach, hoogleraar transitiekunde en directeur van het onderzoeksinstituut DRIFT.

 

“Het oude idee dat met economische groei vanzelf iedereen beter wordt en er genoeg geld verdiend wordt om alle problemen op te lossen bleek naïef: op een gegeven moment blijven grote groepen structureel achter en neemt de extreme rijkdom bij kleine groepen alleen maar toe. Dit alles tegen de achtergrond van een voortdurende verwoesting en uitputting van de natuur. Transitiedenken stelt de vraag hoe dit toch mogelijk is. Blijkbaar zijn we immers met al onze goede bedoelingen onderdeel van het probleem: we verbeteren, redden, innoveren, helpen en zorgen ons een ongeluk. Met netto soms een negatief resultaat.”

 

“Vanuit die kritische zelfreflectie biedt transitiedenken tegelijk ook perspectief: het verleden leert dat juist hoe verder we collectief vastlopen, hoe groter de ruimte voor grote systeemverandering. Dat inzicht in de dynamiek van transities en de bijbehorende menselijke en maatschappelijke fricties en uitdagingen, is de basis om ‘vooruit te struikelen’: al experimenterend op weg te gaan naar gewenste transities. Dit perspectief is ook voor fondsen en financiële instellingen relevant. Gevangen als ze zijn in het ofwel maken van zoveel mogelijk financieel rendement ofwel het bereiken van zoveel mogelijk positieve impact door te geven, houden beide in zekere zin het huidige systeem in stand. In beide gevallen is de bereikte impact niet transformatief.”

 

“Dat het ook anders kan laten nieuwe initiatieven zien die zich richten op systeemverandering, op het combineren van ondernemerschap met idealisme of die goed doen koppelen aan een strategische en politieke agenda. Samen met fondsen zoeken we vanuit transitieperspectief hoe die weg in te slaan: naar een wetenschappelijk onderbouwde, transitiegeörienteerde strategie voor het investeren in de korte termijn. Om vervolgens vanuit dat bredere perspectief ook veel systematischer te kunnen reflecteren op de verschillende vormen van impact en hiervan te leren.”

 

Download de brochure >>>

Meld je aan via de website van DRIFT >>>